ANKARA — Türkiye ile Ukrayna arasındaki Serbest Ticaret Anlaşması (STA), 1 Ekim 2026 itibarıyla yürürlüğe girdi. Ticaret Bakanlığının yaptığı basın açıklamasına göre anlaşmanın mal ticaretine ilişkin gümrük vergisi düzenlemeleri ise 1 Ocak 2027’den itibaren uygulanmaya başlayacak.
Bakanlık, anlaşmanın mevcut koşullarda iki ülke arasındaki ticaretin daha öngörülebilir kurallar çerçevesinde sürdürülmesine katkı sağlamayı amaçladığını bildirdi. Açıklamada, Türkiye ve Ukrayna’nın ticari ilişkilerini daha öngörülebilir bir çerçevede geliştirmeyi hedeflediği vurgulandı.
Hedef 10 milyar dolarlık ticaret hacmi
Ticaret Bakanlığının açıklamasına göre 3 Şubat 2022’de imzalanan anlaşma, iki ülke arasındaki ticaret hacminin kısa vadede 10 milyar dolara ulaşması yönündeki ortak hedef doğrultusunda ticari ilişkilerin geliştirilmesine yönelik bir çerçeve oluşturuyor.
Anlaşmanın yürürlüğe girmesiyle iki ülke şirketleri, gümrük vergisi düzenlemelerinin uygulanmaya başlayacağı 1 Ocak 2027’ye kadar yeni döneme hazırlanma imkânı bulacak. Bu süreçte ihracatçı ve ithalatçıların, ürünlerine uygulanacak tercihli tarifeleri ve anlaşmanın kurallarını takip etmesi önem taşıyor.
Mal ticaretinin ötesinde geniş kapsam
Bakanlık, tarafların hassas sektörleri de dikkate alınarak hazırlanan anlaşmanın yalnızca mal ticaretini değil; hizmetler, yatırımlar, elektronik ticaret, ticaretin kolaylaştırılması ve gümrük iş birliğine ilişkin düzenlemeleri de içerdiğini belirtti.
Açıklamada, Türkiye ile Ukrayna arasındaki ikili ve transit taşımaların kotasız gerçekleştirilmesine yönelik düzenlemelerin ticari akışların desteklenmesine katkı sağlamasının hedeflendiği ifade edildi. Kara taşımacılığında kota sınırlamalarının kaldırılması, iki ülke arasında ve iki ülke üzerinden yapılan sevkiyatlarda taşımacılık sektörüne daha esnek bir çalışma alanı sunacak.
AB entegrasyonu sürecinde rekabet avantajı
Ticaret Bakanlığı, Ukrayna’nın Avrupa Birliği ile ekonomik entegrasyonunun ilerlediği bir dönemde anlaşmanın, Türk ve Ukraynalı işletmeler için tercihli ticaret imkânlarının sürdürülmesine yönelik bir çerçeve sunacağını bildirdi. Bakanlığa göre anlaşma, iki ülke işletmelerine diğer üçüncü ülke tedarikçilerine karşı rekabet avantajı da sağlayacak.
Türkiye’de onay süreci 2024’te tamamlanmıştı
Anlaşmanın Türkiye tarafındaki yasal onay süreci 2024 yılında tamamlanmıştı. Anlaşmanın onaylanmasının uygun bulunduğuna dair 7523 sayılı Kanun, 2 Ağustos 2024 tarihli ve 32620 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı. Söz konusu kanunla anlaşmanın eklerine ilişkin değişikliklerin Cumhurbaşkanınca doğrudan onaylanmasına da yetki verildi.
İç onay süreçlerinin tamamlanmasının ardından anlaşma, 1 Ekim 2026 itibarıyla yürürlüğe girmiş oldu.
Yürürlük tarihi: 1 Ekim 2026
Gümrük vergisi düzenlemelerinin uygulanması: 1 Ocak 2027
İmza tarihi: 3 Şubat 2022
Kaynaklar: T.C. Ticaret Bakanlığı – Basın Açıklaması (01.10.2026); T.C. Resmî Gazete – 2 Ağustos 2024, Sayı 32620.

