Türkiye’nin ihracatı 2026 yılı temmuz ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 2,9 artarak 25 milyar 623 milyon dolara yükseldi. İthalat ise yüzde 5,1 artışla 32 milyar 966 milyon dolar oldu. Türkiye İstatistik Kurumu ile Ticaret Bakanlığının genel ticaret sistemi kapsamında hazırladığı veriler, dış ticaret hacmindeki artışın ithalat tarafında daha hızlı gerçekleştiğini gösterdi.
28 Ağustos’ta açıklanan kesinleşmiş TÜİK verileri, Ticaret Bakanlığının ay başındaki öncü sonuçlarıyla büyük ölçüde uyumlu. İki kurumun açıkladığı rakamlar arasında veri kesinleşme sürecinden kaynaklanan küçük farklar bulunuyor. Haberimizde karşılaştırılabilirlik için TÜİK’in kesinleşmiş serisi esas alındı.
Yedi aylık ihracat 161,5 milyar dolara ulaştı
Ocak-temmuz döneminde ihracat, geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 3,4 artarak 161 milyar 539 milyon dolar oldu. Aynı dönemde ithalat yüzde 4,7 artışla 222 milyar 85 milyon dolara çıktı. Böylece yılın ilk yedi ayında dış alımdaki artış hızı dış satımdaki artışın üzerinde kaldı.
Aylık veriler, şirketlerin döviz talebi, üretimde kullanılan ara malları ve enerji ithalatı bakımından yakından izleniyor. İhracattaki artış üretici ve ihracatçı işletmeler açısından dış talebin sürdüğüne işaret ederken, ithalatın daha hızlı yükselmesi dış ticaret dengesi üzerindeki baskının devam ettiğini gösteriyor.
Takvim etkisinden arındırılmış ihracatta artış
Mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış seriye göre temmuzda ihracat bir önceki aya kıyasla yüzde 2,6 arttı. İthalat ise yüzde 7,2 azaldı. Bu seri, bayramlar, iş günü sayısı ve mevsimsel dalgalanmalar gibi unsurların kısa dönemli karşılaştırmayı bozmasını sınırladığı için ekonomideki yönü izlemek açısından önem taşıyor.
Aylık ithalat düşüşü ile yıllık ithalat artışının aynı anda görülmesi bir çelişki oluşturmuyor. Yıllık karşılaştırma temmuz 2025’i, mevsim etkilerinden arındırılmış aylık karşılaştırma ise haziran 2026’yı esas alıyor. Bu nedenle iki gösterge farklı dönem dinamiklerini ölçüyor.
İhracatın yüzde 94,4’ü imalat sanayisinden
Ekonomik faaliyetlere göre bakıldığında, temmuz ihracatının yüzde 94,4’ünü imalat sanayisi oluşturdu. Tarım, ormancılık ve balıkçılığın payı yüzde 3,2; madencilik ve taş ocakçılığının payı yüzde 1,8 olarak kaydedildi. İmalatın ağırlığı, Türkiye’nin ihracat gelirinin büyük bölümünün sanayi üretimine bağlı olduğunu bir kez daha ortaya koydu.
Yüksek teknoloji ürünlerinin imalat sanayisi ihracatı içindeki payı temmuzda yüzde 4,4, yılın ilk yedi ayında yüzde 3,7 oldu. Bu oran, ihracatın yalnız toplam değeri kadar ürün bileşiminin de önem taşıdığını gösteriyor. Yüksek katma değerli üretimin payındaki kalıcı değişim, teknoloji yatırımları ve küresel tedarik zincirleriyle kurulan bağlantılar üzerinden izleniyor.
Veriler hangi başlıklarda izlenecek?
Dış ticaret performansının yılın kalan bölümündeki seyri; Avrupa’daki talep, enerji fiyatları, döviz kuru, finansmana erişim ve ana ihracat pazarlarındaki büyüme görünümüne bağlı olacak. İhracattaki artışın sektörler ve iller arasında nasıl dağıldığı, toplam artışın üretim ve istihdama ne ölçüde yansıdığı da ayrı göstergeler üzerinden değerlendirilecek.
Temmuz tablosu dış ticarette büyümenin sürdüğünü, ancak ithalatın yıllık bazda ihracattan daha hızlı arttığını ortaya koyuyor. Önümüzdeki aylarda dış ticaret açığının yönünü belirleyecek temel unsur, ihracat artışının devam edip etmemesi kadar enerji ve ara malı ithalatındaki hareket olacak.